[ 383 ] « وَ عَلَى الَّذِينَ هادُوا حَرَّمْنا كُلَّ ذِي ظُفُرٍ « 2 » » ، پس به جهت ظلمى كه يهود دربارهء پيامبران ( بالخصوص عيسى ( ع ) ) و در حقّ نفس خود كردند و هم بدينجهت كه بسيارى از مردم را از راه خدا منع مىكردند ما نعمتهاى پاكيزهء خود را كه بر آنان حلال بوده حرام كرديم » . آنان گفتند كه ما نخستين كسانى نيستيم كه بر آنان اين اشياء حرام شده باشد و اين امور حرام‌هاى قديمى بودند كه بر انبياى گذشته مانند : نوح ، ابراهيم و جز آنان نيز حرام شده بود تا اينكه تحريم به ما رسيد و مقصود آنان « تكذيب شهادت خداوند » به آنان است كه در مورد ظلم ، بغى و خوردن ربا به آنان نسبت داده شده است . خداوند مىفرمايد : « پس تورات را بياوريد ، آن را بخوانيد اگر شما از راستگويان باشيد » . 3 - آنان بر پيامبر خدا طعنه مىزدند كه در تحليل گوشت‌هاى شتر و لبنيّات آنها و ادّعايى كه داشتند ، ابراهيم ( عليه السّلام ) با آنان موافق مىباشد . فوايدى چند : 1 - كلمهء « حلّ » مصدر « حلّ الشىء يحلّ حلّا » مىباشد . از اين رو مذكّر ، مؤنّث ، واحد ، مثنّى و جمع در آن مساوى مىباشد . خداوند متعال مىفرمايد : نه آنها بر آنان حلال بودند و نه آنان ، اينها را حلال مىشمردند » . مقصود آن است كه تمام طعام‌ها از روزگاران گذشته پيش از انزال تورات بر آنان حلال بود و هر چيزى كه خداوند بر آنان به علّت ظلم و بغى آنان حرام كرده بود و خداوند حرام ننموده بود ، مگر آنچه را كه يعقوب بر خويشتن حرام نموده بود . 2 - مقصود از « محرّمات اسرائيل » ، گوشت‌ها و شيرهاى شتران بود و در مورد عامل تحريم آن گفته شده است كه در دوران رگ زنان بود . پس نذر نمود كه اگر از اين درد شفا پيدا كند ، محبوب‌ترين طعام‌ها را نخورد . اين گوشت و شير هم محبوب‌ترين طعام‌ها بر او بودند . برخى گفته‌اند : اين تحريم براساس مداواى طبيبان و اشارت آنان بوده است . 3 - آن فردى كه « اجتهاد » را بر انبياء روا داشته است ، جايى كه تحريم را به خود اسرائيل نسبت داده است ، با قول خداوند متعال كه مىفرمايد : « إِلَّا ما حَرَّمَ إِسْرائِيلُ عَلى نَفْسِهِ » احتجاج نموده است . ولى قائلى مىتواند بگويد : اين امر با اذن و اجازهء خدا بوده است و آن همانند تحريم ابتدايى است .

--> ( 2 ) . سورهء ممتحنه ، آيهء 10 .